Monthly Archives: September 2019

Recensie: Beatrice de Graaf, Tegen de Terreur

Arthur Wellesley, de eerste Hertog van Wellington. Hij speelde een belangrijke rol bij het optuigen van het veiligheidssysteem na Napoleon en komt uitvoerig aan bod in het boek van De Graaf.

Vorig jaar verscheen van Beatrice de Graaf, hoogleraar History of International Relations & Global Governance aan de Universiteit Utrecht, het boek Tegen de terreur. Hoe Europa veilig werd na Napoleon. Hierin onderzoekt ze hoe na de ondergang van Napoleon in Europa een systeem van collectieve veiligheid werd opgetuigd. Tijdens de Napoleontische overheersing en vooral na Napoleons terugkeer in 1815 groeide het besef bij de geallieerden dat vrede en stabiliteit geen natuurgegeven waren, maar actief dienden te worden nagestreefd. Vanaf 1815 werkten de geallieerde grootmachten (Groot-Brittannië, Pruisen, Oostenrijk en Rusland) binnen de zogeheten Geallieerde Raad nauw met elkaar samen om dit ‘tweekoppige monster’ van revolutionaire terreur en napoleontische overheersing uit te bannen en zo de veiligheid op het continent te waarborgen. Het resultaat van dit streven was de eerste institutionele vorm van een collectief veiligheidssysteem.

Voor het nieuwste nummer van Tijdschrift voor Geschiedenis mocht ik Tegen de terreur bespreken. Ik besluit mijn bespreking met de opmerking dat De Graaf ‘een uitgebreid, goed gedocumenteerd en invoelend boek geschreven heeft over de geschiedenis van een wereld die bezeten was door de angst voor terreur en revolutie’. Benieuwd naar de hele recensie? Die kun je hier vinden, mits je/je organisatie een abbonement heeft op TvG.

Jaarcongres werkgroep Moderne Tijd 2019

De interdisciplinaire werkgroep De Moderne Tijd (voorheen De Negentiende Eeuw) organiseert op vrijdag 20 december 2019 het jaarcongres Rampzalig Nederland. De omgang met rampen in Nederland en Vlaanderen, 1780-1940. Een diverse groep sprekers zal haar licht laten schijnen over verschillende aspecten van de omgang met rampen in de moderne tijd. Hoe werden rampen gerepresenteerd in culturele media, zoals literatuur, gedenkboeken, kranten, schilderijen, prenten en kaarten? Hoe kwamen solidariteit en liefdadigheid tot uiting? Wanneer was er bij een rampspoedige gebeurtenis sprake van een ‘nationale ramp’? Welke invloed was er op geloof in God en goddelijke voorzienigheid?

Ikzelf zal een bijdrage verzorgen over de verbeelding van drie Oranjemonarchen (Willem I, Willem III en Wilhelmina) na rampen. Hoewel we weten dat rampen bij uitstek de momenten waren waarop vorsten populariteit konden vergaren, weten we maar weinig over de beeldvorming die rond dit soort ‘PR-momenten’ ontstond. Ik zal laten zien dat beeldvorming een essentieel domein was waarin betekenis werd gegeven aan vorst en natie, juist in een tijdperk waarin de monarchie als staatsvorm niet altijd even vanzelfsprekend was.

Voor meer informatie over aanmelding, locatie en het programma, klik hier.